niskaemisja.com

Mobilne platformy pomiarowe po raz pierwszy wykorzystane w Polsce

Mobilne platformy pomiarowe po raz pierwszy wykorzystane w Polsce
Naukowcy z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie przeprowadzili na zlecenie Stowarzyszenia „Krakowski Alarm Smogowy” serię 10 kampanii pomiarowych jakości powietrza w Małopolsce, na Podhalu i na Górnym Śląsku.
Celem pomiarów – jak czytamy w raporcie wydanym przez autorów badania – było oszacowanie rozkładu przestrzennego stężeń atmosferycznych zanieczyszczeń pyłowych klasy PM10 na obszarze województwa Małopolskiego oraz Górnego Śląska, przy użyciu mobilnych platform pomiarowych wykorzystujących mierniki zanieczyszczenia powietrza udostępnione przez stowarzyszenie Krakowski Alarm Smogowy. Dzięki zastosowaniu urządzeń pracujących z wysoką rozdzielczością czasową oraz cechujących się dużą precyzją, możliwe było rozszerzenie wiedzy na temat rozmieszczenia stref potencjalnych przekroczeń dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń PM10, a także dynamiki czasowej i charakteru ich zmienności.

Do wykonania pomiarów wykorzystano mobilne pyłomierze DustTrak 8530 firmy TSI wyposażone w tor kondycjonowania powietrza (tj. podgrzewany wlot powietrza atmosferycznego w celu uniknięcia pomiaru frakcji ciekłej aerozoli, niezbędny podczas prowadzenia pomiarów w warunkach zalegającej mgły) oraz możliwość logowania położenia urządzenia z wykorzystaniem technologii GPS. Wszystkie dodatkowe elementy układu pomiarowego zostały zaprojektowane i wykonane przez pracowników Zespołu Fizyki Środowiska WFiIS AGH.

Pomiary terenowe trwały od listopada 2015 do kwietnia 2016. Mierzono stężenia pyłu zawieszonego PM10 wraz z jednoczesnym zapisem położenia urządzenia pomiarowego z częstotliwością 5 razy na sekundę. Urządzenia pomiarowe zamontowane były na samochodach osobowym, poruszającego się po drogach publicznych – z tego względu zdecydowano się na prowadzenie ich w nocy. Pozwoliło to zredukować wpływ zanieczyszczeń pochodzących z silników samochodów na wyniki pomiarów PM10. Mierzone w takich warunkach podwyższone stężenia pyłu PM10 można więc było wiązać głównie z lokalnymi źródłami emisji zanieczyszczeń pyłowych (niska emisja).

W badaniach pyłów zawieszonych, mobilne pyłomierze zapewniające wysoką rozdzielczość czasową pomiarów stosowało dotychczas jedynie kilka zespołów badawczych na świecie (Peters i in. 2013, Kauhaniemi i in. 2014, Bukowiecki i in. 2002, Westerdahl i in. 2005). W Polsce, ta nowatorska metodologia została zastosowana po raz pierwszy.

Wyniki pomiarów nie napawają optymizmem. Potwierdzono, że duże zapylenie powietrza nie jest na południu Polski problemem tylko dużych miast. Powietrzem o bardzo wysokich stężeniach pyłów PM10 oddychać muszą także mieszkańcy mniejszych miejscowości, w tym górskich, a nawet takich, które uważane są za uzdrowiska. Poza Zakopanem, znacznie podwyższone wartości stężeń PM10 obserwowano np. w Nowym Targu, Rabce i Makowie Podhalańskim.


Mapa 1. Kraków i Podhale – stężenia pyłu zawieszonego PM10 obserwowane w trakcie kampanii pomiarowej prowadzonej w dniach 10-11.12.2015. Skala kolorystyczna zgodna ze stosowaną przez GIOŚ. Źródło: Raport „Mobilne pomiary stężeń pyłów zawieszonych w obrębie Krakowa, Podhala oraz Górnego Śląska", AGH 2016



W rejonach górskich zaobserwowano wyraźną zależność zapylenia od wysokości nad poziomem morza. Pomiary prowadzone na terenie Zakopanego wykazały pełny przedział rejestrowanych stężeń PM10 (od 0 do 300 μg/m3) w zależności od elewacji terenu, przy wartościach stężeń rejestrowanych przez stację WIOŚ na równi Krupowej na poziomie 80 μg/m3. Wskazuje to na konieczność uwzględniania również rzeźby terenu przy wyborze punktów do monitoringu stacjonarnego jakości powietrza – piszą autorzy raportu w jego podsumowaniu.

W miejscowościach sąsiadujących z Krakowem sytuacja jest nawet gorsza niż w samym centrum tego miasta. Rekordowo wysokie stężenie PM10, przekraczające 2000 μg/m3, zarejestrowano w marciu w Skale. Podwyższone wartości obserwowano również regularnie w Zabierzowie, Kryspinowie, Skawinie, Zielonkach, Słomnikach i Wieliczce.


Mapa 2. Okolice Krakowa – stężenia pyłu zawieszonego PM10 na obszarze prowadzonej kampanii pomiarowej w dniach 23-24.01.2016. Skala kolorystyczna zgodna ze stosowaną przez GIOŚ. Źródło: Raport „Mobilne pomiary stężeń pyłów zawieszonych w obrębie Krakowa, Podhala oraz Górnego Śląska", AGH 2016


W przypadku samego Krakowa najwyższe stężenia PM10 odnotowywano w dzielnicach domów jednorodzinnych, takich jak Kliny, Jugowice, Bronowice, okolice ul. Tynieckiej, Skotniki czy Stary Bieżanów.

Ogromny problem ze stanem powietrza ma także aglomeracja górnośląska – potwierdziły badania naukowców z AGH. Chodzi tu głównie, choć nie tylko, o Zabrze, Gliwice i Rybnik.

Mapa 3. Górny Śląsk – stężenia pyłu zawieszonego PM10 na obszarze prowadzonej kampanii pomiarowej w dniach 30-31.10.2015. Skala kolorystyczna zgodna ze stosowaną przez GIOŚ. Źródło: Raport „Mobilne pomiary stężeń pyłów zawieszonych w obrębie Krakowa, Podhala oraz Górnego Śląska", AGH 2016

 

Badanie ukazało złą jakość powietrza na obszarze województw małopolskiego i śląskiego. Potwierdziło też, że główne źródła pyłów zawieszonych są położone w obszarach o gęstej zabudowie jednorodzinnej. Zastosowana metoda umożliwiła identyfikację wielu tzw. hot-spotów, a nawet wytypowanie grupy kilku budynków będących prawdopodobnym źródłem bardzo wysokich lokalnych poziomów zapylenia.
 
NFOŚiGW NFOŚiGW

Kontakt

Polska Federacja Pacjentów Dialtransplant
ul. Indiry Gandhi 21, 02-776 Warszawa

tel./fax: + 48 22 644 67 95

biuro@federacjapacjentow.pl
www.federacjapacjentow.pl

Newsletter

Jeśli chcesz otrzymywać informacje wpisz w poniższe pole swój adres e-mail i wyślij


Odwiedziny: 71601
zamknij
Ten serwis, podobnie jak większość stron internetowych wykorzystuje pliki cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i zmianie ustawień cookie w przeglądarce. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. | Polityka cookies