niskaemisja.com

Konsekwencje chorób niezakaźnych

Konsekwencje chorób niezakaźnych są wielowymiarowe – społeczne, emocjonalne i ekonomiczne, i dotkliwie uderzają w rozwój gospodarczy danego kraju zwiększając koszty leczenia, koszty społeczne i utraconej produktywności, a co za tym idzie – powodują straty w dochodzie narodowym.
Większości tych zgonów można zapobiec podejmując aktywne działania prewencyjne, skierowane na znaczące zmniejszenie głównych czynników ryzyka rozwoju tych chorób, jak niewłaściwe odżywianie, palenie tytoniu czy brak aktywności fizycznej. Zapobieganie takim chorobom u dzieci powinno się zaczynać jeszcze przed ich narodzinami. Dlatego intensywniej powinny być prowadzone programy na rzecz rzucenia palenia kierowane do kobiet w ciąży. Poza tym przyszłe matki i mające się narodzić dzieci powinny być chronione przed narażeniem na dym tytoniowy, zwłaszcza w domu i w pomieszczeniach zamkniętych. Wdrożenie działań edukacyjnych, optymalnych kosztowo rozwiązań prewencyjnych oraz efektywne dostosowanie systemu opieki zdrowotnej do rzeczywistych potrzeb osób cierpiących na choroby układu oddechowego może przyczynić się do poważnego zmniejszenia przedwczesnej śmiertelności.
 
Opis projektu
Na układ oddechowy składają się: drogi oddechowe, klatka piersiowa wraz z mięśniami oddechowymi oraz system naczyń krwionośnych zaopatrujących funkcjonalnie i odżywczo cały układ. Wyróżnia się górne i dolne drogi oddechowe (Rys 1.).


Rys. 1. Układ oddechowy człowieka.
Źródło: http://anatomiac.w.interia.pl/ukl_odd.html
         Górne drogi oddechowe to: jama nosowa, jama ustna i gardłowa oraz krtań. Dolne drogi oddechowe obejmują: tchawicę i oskrzela, które następnie dzielą się na dychotomiczne (czyli najczęściej na 2) kolejne odgałęzienia, tworząc łącznie system 23 odgałęzień. Z każdym kolejnym rozgałęzieniem maleje średnica oskrzeli i zanika tkanka chrzęstna. Zmienia się także nabłonek wyścielający drogi oddechowe – z nabłonka wielorzędowego urzęsionego (tchawica, oskrzela) na nabłonek sześcienny (drobne oskrzela), który ostatecznie przechodzi w nabłonek płaski (oskrzeliki oddechowe). Jednocześnie zmniejsza się prędkość przepływu powietrza (tchawica – pęcherzyki płucne), rośnie bowiem liczba kolejnych rozgałęzień. Skutkuje to zwiększeniem sumarycznej powierzchni przekroju oskrzeli. Istotne zmniejszenie prędkości przepływu powietrza stanowi ważny element sprawnej dyfuzji gazów oddechowych, gdyż zapewnia odpowiednio długi czas kontaktu powietrza pęcherzykowego z krwią włośniczkową. Wymiana gazów oddechowych zachodzi jedynie w oskrzelikach oddechowych i pęcherzykach płucnych. W pozostałych częściach dróg oddechowych, gdzie nie ma wymiany gazowej, powietrze atmosferyczne podlega procesom ogrzania, nawilżenia parą wodną oraz oczyszczenia.
         Szczególnie istotne są procesy oczyszczania powietrza, polegające głównie na zatrzymaniu cząsteczek kurzu, pyłu i innych zanieczyszczeń na rzęskach nabłonka błony śluzowej oraz wydzielinie surowiczo – śluzowej jej gruczołów. Rzęski przesuwają wydzielinę z zanieczyszczeniami  po powierzchni nabłonka do gardła, gdzie zostaje ona odksztuszona lub połknięta (Chabowski A., 2010).
Prawidłowe funkcjonowanie układu oddechowego człowieka stanowi niezbędny warunek zdrowia i dobrego samopoczucia. Jego niedomaganie może uczynić życie bardziej uciążliwym, a przy poważniejszych chorobach prowadzić do jego skrócenia. Górne i dolne drogi oddechowe można uznać za wyjątkowy narząd, obejmowany wspólnym, ewoluującym procesem zapalnym, który może zostać podtrzymany jak i wzmocniony w wyniku wzajemnego oddziaływania powiązanych ze sobą mechanizmów.
Górne drogi oddechowe funkcjonują w charakterze fizycznego filtru, rezonatora, wymiennika ciepła i elementu nawilżającego, dzięki czemu, dostarczane do oskrzeli powietrze ma temperaturę około 37°C i jest prawie całkowicie nasycone wodą. Nos, dzięki swoim właściwościom, stwarza odpowiednie warunki homeostatyczne dla oskrzeli, kontrolując temperaturę, wilgotność i zanieczyszczenie wdychanego powietrza. Generuje 50% więcej oporów dla przepływu powietrza niż oddychanie ustami u osób zdrowych, co prowadzi do 10 – 20% zwiększenia podaży tlenu i jego wychwytu w płucach.
Budowa anatomiczna i histologiczna jam nosowych i oskrzeli wskazuje z jednej strony na ich wspólnotę czynnościową, z drugiej zaś wyznacza różnice implikujące odmienny wpływ substancji czynnych farmakologicznie na nos i oskrzela.
Układ oddechowy ma łatwy i bezpośredni kontakt ze środowiskiem zewnętrznym otaczającym człowieka przez drogi oddechowe: jamę nosową, gardło, krtań, tchawicę, oskrzela i oskrzeliki zakończone pęcherzykami płucnymi. To go wyróżnia spośród innych systemów funkcjonalnych.
Układ oddechowy jest wyjątkowo narażony na negatywne skutki zanieczyszczenia środowiska naturalnego. Wynika to z jego delikatnej struktury warunkującej szybką wymianę gazową, znacznej powierzchni kontaktu z otoczeniem warunkującej intensywność wymiany i konieczności nieprzerwanej pracy. Dlatego bez większego trudu (zwłaszcza u dzieci) przedostają się do układu oddechowego zanieczyszczenia zawarte we wdychanym powietrzu oraz drobnoustroje chorobotwórcze. Odrębności anatomiczne i fizjologiczne układu oddechowego występujące u dzieci, jeszcze bardziej ułatwiają przenikanie zanieczyszczeń i zarazków do drzewa oskrzelowego. Miejscowe mechanizmy obronne nie są w pełni jeszcze dojrzałe, tak jak zresztą cały organizm dziecka, który znajduje się w okresie dojrzewania i doskonalenia czynności, dlatego też  zakażenie prowadzi najczęściej do rozwoju choroby.
Wdychane cząstki o rozmiarach ponad 5-6 mikronów są zatrzymywane w nosie. Zaburzenie jakiejkolwiek funkcji górnych dróg oddechowych może spowodować zmianę homeostazy w ich odcinku dolnym. Ustana hiperwentylacja zimnym powietrzem u pacjentów z astmą zmniejsza objętość natężonego wydechu.
Oddychanie przez usta, wymuszone niedrożnością nosa, eliminuje funkcje filtracyjne górnych dróg oddechowych, zwiększając możliwość wystąpienia objawów w dolnym odcinku dróg oddechowych. Zapalenie błon śluzowych nosa i oskrzeli odgrywa decydującą rolę w patogenezie zarówno astmy jak i nieżytu nosa. Górne i dolne drogi oddechowe wykazują podobny, pochodzący z komórek zapalnych naciek śluzówkowy, jakkolwiek występują pewne różnice w wielkościach wskaźników zapalnych w alergicznym nieżycie nosa i astmie. Nieżyt alergiczny i astmę łączy również ogólnoustrojowa reakcja immunologiczna na alergeny unoszące się w powietrzu (Samoliński B, Sybilski A 2011). 

 
NFOŚiGW NFOŚiGW

Kontakt

Polska Federacja Pacjentów Dialtransplant
ul. Indiry Gandhi 21, 02-776 Warszawa

tel./fax: + 48 22 644 67 95

biuro@federacjapacjentow.pl
www.federacjapacjentow.pl

Newsletter

Jeśli chcesz otrzymywać informacje wpisz w poniższe pole swój adres e-mail i wyślij


Odwiedziny: 71646
Ten serwis, podobnie jak większość stron internetowych wykorzystuje pliki cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i zmianie ustawień cookie w przeglądarce. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. | Polityka cookies